Chữ ký số đang được nhiều doanh nghiệp sử dụng để thực hiện giao dịch ngân hàng điện tử. Tuy nhiên, nếu chữ ký số bị lộ, doanh nghiệp có thể đối mặt với nhiều rủi ro liên quan đến tài chính và bảo mật dữ liệu. Vậy khi phát hiện chữ ký số bị lộ trong giao dịch ngân hàng, doanh nghiệp cần xử lý như thế nào? Cùng BHXH giải đáp thông tin ngay dưới đây nhé.
1. Chữ ký số trong giao dịch ngân hàng có vai trò gì?
Chữ ký số là công cụ xác thực điện tử được sử dụng phổ biến trong hoạt động ngân hàng hiện nay. Khi thực hiện giao dịch trực tuyến, chữ ký số giúp xác nhận đúng chủ thể thực hiện giao dịch, đồng thời đảm bảo tính toàn vẹn của dữ liệu điện tử.
Nhiều ngân hàng hiện cho phép doanh nghiệp sử dụng chữ ký số trong các nghiệp vụ như:
- Ký lệnh chuyển tiền trực tuyến
- Xác nhận hồ sơ vay vốn điện tử
- Ký chứng từ thanh toán
- Thực hiện giao dịch ngân hàng điện tử doanh nghiệp
- Xác thực các giao dịch tài chính trên hệ thống online
Việc sử dụng chữ ký số giúp giảm thời gian xử lý hồ sơ, hạn chế giấy tờ và tăng tính an toàn trong giao dịch điện tử. Tuy nhiên, do chữ ký số có giá trị xác thực pháp lý tương đương chữ ký tay trong nhiều giao dịch điện tử nên nếu bị lộ, hậu quả có thể khá nghiêm trọng.

Chữ ký số được sử dụng phổ biến trong các giao dịch ngân hàng.
Một số nguyên nhân phổ biến khiến chữ ký số bị lộ gồm:
- Cho người khác sử dụng USB Token
- Để lộ mã PIN hoặc mật khẩu ký số
- Máy tính bị nhiễm virus hoặc mã độc
- Cài đặt phần mềm không rõ nguồn gốc
- Sử dụng chữ ký số trên thiết bị công cộng
- Không thu hồi quyền truy cập khi nhân sự nghỉ việc
Trong thực tế, nhiều sự cố liên quan đến giao dịch điện tử phát sinh từ việc doanh nghiệp quản lý chưa chặt chẽ thiết bị ký số và thông tin xác thực.
2. Khi chữ ký số bị lộ cần xử lý thế nào?
Khi phát hiện chữ ký số có dấu hiệu bị lộ hoặc nghi ngờ bị sử dụng trái phép, doanh nghiệp nên xử lý ngay để hạn chế rủi ro phát sinh. Việc đầu tiên cần làm là liên hệ ngay với ngân hàng đang sử dụng dịch vụ giao dịch điện tử để thông báo sự cố. Trong trường hợp cần thiết, doanh nghiệp có thể yêu cầu tạm khóa giao dịch trực tuyến hoặc khóa tài khoản nhằm ngăn chặn các lệnh giao dịch bất thường.
Tiếp theo, doanh nghiệp nên liên hệ với đơn vị cung cấp dịch vụ chữ ký số để yêu cầu tạm dừng hoặc thu hồi chứng thư số đang sử dụng. Sau khi chứng thư số bị thu hồi, chữ ký số đó sẽ không còn hiệu lực xác thực trên hệ thống điện tử.

Cần có biện pháp xử lý ngay khi chữ ký số bị lộ.
Nếu sử dụng USB Token, người dùng cần:
- Kiểm tra lại thiết bị lưu trữ chữ ký số
- Đổi mã PIN ngay lập tức
- Rà soát máy tính đã từng sử dụng chữ ký số
- Gỡ bỏ phần mềm nghi ngờ chứa mã độc
Đối với hệ thống ký số từ xa hoặc HSM, doanh nghiệp cần thay đổi thông tin xác thực, kiểm tra lịch sử đăng nhập và rà soát toàn bộ quyền truy cập trên hệ thống. Ngoài ra, doanh nghiệp cũng nên kiểm tra lịch sử giao dịch ngân hàng trong thời gian gần nhất để kịp thời phát hiện các giao dịch bất thường hoặc lệnh chuyển tiền không hợp lệ.
Trong trường hợp xảy ra sự cố liên quan đến tài chính hoặc nghi ngờ có hành vi giả mạo giao dịch điện tử, doanh nghiệp nên phối hợp với ngân hàng và cơ quan chức năng để xác minh, xử lý theo quy định pháp luật.
>>> xem thêm: dịch vụ chữ ký số, đăng ký chữ ký số
3. Cách bảo vệ chữ ký số an toàn khi giao dịch ngân hàng
Để hạn chế nguy cơ lộ chữ ký số trong quá trình giao dịch ngân hàng điện tử, doanh nghiệp nên xây dựng quy trình quản lý và sử dụng chữ ký số rõ ràng.
Thiết bị chứa chữ ký số không nên dùng chung cho nhiều người và chỉ người có thẩm quyền mới được phép sử dụng. Đồng thời, doanh nghiệp cần thay đổi mã PIN định kỳ và không lưu mật khẩu trên trình duyệt hoặc thiết bị công cộng.
Máy tính dùng để giao dịch ngân hàng nên được cài đặt phần mềm bảo mật, cập nhật hệ điều hành thường xuyên và hạn chế cài ứng dụng không rõ nguồn gốc. Khi nhân sự thay đổi vị trí công việc hoặc nghỉ việc, doanh nghiệp cũng cần rà soát lại quyền truy cập liên quan đến chữ ký số.
Trong bối cảnh giao dịch ngân hàng điện tử ngày càng phổ biến, việc bảo mật chữ ký số không chỉ giúp doanh nghiệp hạn chế rủi ro tài chính mà còn góp phần đảm bảo tính an toàn và liên tục cho hoạt động giao dịch số.
Với kinh nghiệm hơn 20 năm trong lĩnh vực giải pháp số, Công ty Phát triển Công nghệ Thái Sơn hiện cung cấp dịch vụ chữ ký số công cộng ECA dành cho doanh nghiệp và cá nhân. Giải pháp hỗ trợ ký số an toàn trên môi trường điện tử, đáp ứng nhu cầu giao dịch số và phù hợp với xu hướng chuyển đổi số hiện nay.
Tìm hiểu thêm về giải pháp chữ ký số tại ECA – Chữ ký số Thái Sơn.